Grzyby-Start arrow Atlas grzybów arrow wg.nazw polskich arrow M arrow Maślak pstry
Maślak pstry
 Suillus variegatus
(Sw.) Kuntze 1898

Gromada: grzyby podstawkowe - Basidiomycota
Klasa: pieczarniaki - Agaricomycetes
Rząd: borowikowce - Boletales
Rodzina: maślakowate - Suillaceae
Rodzaj: maślak - Suillus Gray


Kapelusz średnicy 50-170 mm, początkowo półkulisty i z podwiniętym brzegiem, później łukowaty, płaskołukowaty, poduchowaty z ostrym brzegiem; powierzchnia początkowo zamszowa, żółta, żółtosiwa, żółtobrązowa, oliwkowa lub brudnopomarańczowa, filcowata, pilśniowa, potem delikatnie ciemnołuseczkowata, z drobnymi kosmkami, z wiekiem naga i nieznacznie oślizgła; skórka nie odrywa się łatwo od miąższu.

Rurki długości 8-12 mm, przyrośnięte, początkowo żółtawe, piaskowożółte, bladopomarańczowe, potem oliwkowe, ciemnooliwkowe, po uciśnięciu lub przekrojeniu lekko błękitniejące.

Pory poczatkowo drobne, okrągławe, żółtawe, siwawe, brudnooliwkowe, po uszkodzeniu sinieją a później brązowieją.

Trzon 40-100 mm wysoki, 20-40 mm gruby, walcowaty, cylindryczny, maczugowaty, dołem pałkowato zgrubiały, mocny, gładki, pełny, barwy kapelusza, u dołu ciemniejszy, czasami z czerwonawymi odcieniami.

Miąższ w kapaluszu białawy, żółtawy, bladopomarańczowy; w trzonie żółty z brązowym odcieniem u podstawy; twardy, mięsisty, soczysty, słabo siniejący; zapach słaby, lekko żywiczny, smak łagodny.

Zarodniki gładkie, wrzecionowate; wysyp oliwkowobrązowy. O wymiarach 7,5-12 x 3-5 µm.

Występowanie: Na ziemi, w wilgotnych borach sosnowych, rzadziej w innych lasach iglastych, na wrzosowiskach, torfowiskach; na nizinach tworzy mikoryzę z sosną zwyczajną i innymi gat. sosen, w górach z kosodrzewiną; owocniki pojawiają się pojedynczo lub małymi grupami zwłaszcza na piaszczystej glebie; średnio pospolity. Od czerwca do listopada.

Wartość: Grzyb jadalny, średniej wartości, nadaje się doskonale do marynowania.

Inne nazwy: bagniak, grzyb pstry, jakub, jakubek, łosiak, murzynek, piasecznik, twardak, twardzioszek, borowik pstry, grzyb twardzioszek, hubanek, hubal, jędrek, miodownik, piaskowiec, pępek, sinka, ugacz, żółtek, miodówka.

Synonimy: Boletus variegatus Sw. 1810, Ixocomus variegatus (Sowerby) Quél. 1888

Uwagi: Znajduje się na liście grzybów dopuszczonych do obrotu handlowego i przetwórstwa.

Opracowała: Izabella Kulińska

Literatura
:
B.Gumińska, W. Wojewoda "Grzyby i ich oznaczanie", wyd.PWRiL, Warszawa 1985
P.Skoubla "Wielki atlas grzybów", wyd. Elipsa, Poznań 2007
A.Grzywacz, J.C.Nieto "Grzyby leśne" PWRiL, Warszawa 1990
W. Wojewoda "Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski.", IB PAN, Kraków 2003
Wszelkie prawa zastrzeżone
Jeśli chcesz wykorzystać nasze zdjęcia lub informacje lub zapytaj na forum
Dyskusja o gatunku