Grzyby-Start arrow Atlas grzybów arrow wg.nazw polskich arrow K arrow Kolczak obłączasty
Kolczak obłączasty
 Hydnum repandum
L. 1753

Gromada: grzyby podstawkowe - Basidiomycota
Klasa: pieczarniaki - Agaricomycetes
Rząd: pieprznikowce - Cantharellales
Rodzina: kolczakowate - Hydnaceae
Rodzaj: kolczak - Hydnum L.: Fr.

Kapelusz średnicy 30-170 mm, młody łukowaty, z wiekiem płaski, pośrodku wgłębiony, powyginany, nieregularny. Powierzchnia matowa, sucha, za młodu zamszowa, nieco kosmkowata, potem gładka, jedwabista; barwy białawej, kremowoochrowej, żółtawej, bladopomarańczowej, w okresie suchym blednącej.

Kolce za młodu krótkie, potem do 6 mm długie, kruche, łamliwe, nieco zbiegające na trzon; barwy kapelusza.

Trzon 30-70 mm wysoki, 15-40 mm gruby; walcowaty, pełny, często ekscentryczny, powyginany; barwy białawej, kremowej; po uszkodzniu może przebarwiać się chromowożółto.

Miąższ dość gruby, twardy, mięsisty, kruchy; biały, białawożółty, białopomarańczowy. Smak łagodny, z wiekiem nieco kwaskowaty lub gorzkawy; zapach przyjemny.

Występowanie: Na ziemi. W lasach liściastych i iglastych. Wyrasta zazwyczaj w grupach, rzadko pojedynczo; od lipca do listopada. Pospolity.

Wartość: Grzyb jadalny.

Gatunki podobne:
Kolczak rudawy Hydnum rufescens ma zazwyczaj mniejsze owocniki, o ciemniejszym, pomarańczowordzawym zabarwieniu i centralnym trzonie.
Naziemek białawy [bielaczek owczy] Albatrellus ovinus ma rurkowaty hymenofor.

Inne nazwy: kolczak blaszkowaty, sarna zaroślowa, siarna.

Synonimy: Dentinum repandum (L.) Gray 1821, Dentinum rufescens (Schaeff.) Gray 1821, Fungus erinaceus Vaill. 1723, Hydnum album Pers. 1818, Hydnum aurantium Raf. 1813, Hydnum bicolor Raddi 1807, Hydnum bulbosum Raddi 1807, Hydnum clandestinum Batsch 1783, Hydnum diffractum Berk. 1847, Hydnum flavidum Schaeff. 1774, Hydnum imbricatum, Hydnum medium Pers. 1800, Hydnum pallidum Raddi 1807, Hydnum rufescens, Hydnum rufescens Schaeff. 1774, Hydnum washingtonianum Ellis & Everh. 1894, Hypothele repanda (L.) Paulet 1812, Sarcodon abietinus R. Heim 1943, Sarcodon repandus (L.) Quél. 1886, Tyrodon repandus (L.) P. Karst. 1881.

Uwagi: Ma dość trwały miąższ jeśli suchy i długo zachowuje świeżość, dlatego też jest często spotykany na lokalnych rynkach.
Znajduje się na liście grzybów dopuszczonych do obrotu handlowego i przetwórstwa w Polsce.

 
Opracowanie: Izabella Kulińska

Literatura
B. Gumińska, W. Wojewoda "Grzyby i ich oznaczanie", PWRiL, Warszawa 1985
P. Skoubla "Wielki atlas grzybów", Elipsa, Poznań 2007
E. Gerhardt "Grzyby. Wielki ilustrowany przewodnik", KDC, Warszawa 2006
W. Wojewoda „Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski” IB PAN, Kraków 2003
Wszelkie prawa zastrzeżone
Jeśli chcesz wykorzystać nasze zdjęcia lub informacje lub zapytaj na forum
Dyskusja o gatunku